در بخش پیشین راجع به ماهیت مراقبت یا مشاوره و فرایند مشاوره پرداختیم.

موضوعات مورد گفت‌و‌گو:

  1. مراحل مشاوره
  2. فرایند شفا
  3. تمرین

۲. مهارت‌های مراقبت یا مشاوره:

این دوره به شما کمک می‌کند تا در توانایی‌‌های طبیعی و عطایای روحانی‌ای که از پیش و به هنگام خدمت به مردم داشته‌اید، پیشرفت کنید. هدف نهایی ما برای کسانی که به آنها کمک می‌کنیم این است که از زخم های ناشی از آسیب‌های روانی‌شان شفا یابند و مسیری را در جهت رسیدن به بیشترین پتانسیلی که خدا در مسیح برایشان در نظر گرفته بپیمایند.
در تمامی مراحل، مراقب یا مشاور، به منزله‌ی یک راهنماست برای فردی که می‌خواهد از این مهارت‌ها استفاده کند.

۱- گوش سپردن همراه با بازتاب و همدلی

  • – گوش سپردن همراه با بازتاب، مستلزم آن است که فعالانه بشنوید و (درست مانند آینه) شنیده‌های خود را به گوینده بازتاب دهید؛
  • همدلی یعنی توانایی درک و احساس‌کردن شرایطی که فرد نیازمند به مراقبت، در آن قرار دارد؛
  • اعتماد‌سازی؛
  • قضاوت نکردن؛
  • رازدار بودن (بازگو نکردن سخنان گفته شده، به دیگران).

۲- بالا بردن مهارت‌های کنار آمدن با موضوع:

افراد مختلف با تنش و آسیب‌های روحی به شیوه‌های مختلف برخورد می‌کنند.

  • – به افراد کمک کنید تا روش کنار آمدنشان (روش برخورد با استرس) را شناسایی کنند. مثلا این روش می‌تواند پرحرفی کردن، ساکت بودن، حلال مشکلات بودن و غیره باشد. برخی از روش‌های برخورد با استرس مثبت (مانند حرف زدن و دعا کردن) و برخی دیگر منفی (مانند مشروب خوردن و دوری‌گُزیدن از مردم) هستند؛
  • از تشویق، دعا و تقویت مثبت برای کمک استفاده کنید؛
  • روی نقاط قوت شخص تمرکز کنید؛
  • اگر قرار است تصمیمی گرفته شود:
    • این خود شخصِ کمک گیرنده است که باید تصمیم بگیرد؛
    • نباید او را وادار به گرفتن هیچ تصمیمی کرد؛
    • او لازم است درباره پیامدهای احتمالی قربانی‌های شخصی، وقت، انرژی و درصد خطر صحبت کند.

در کلیسا خانواده و دیگر نهادهای اجتماعی؛ اعضایی هستند که بر تصمیم‌گیری، تاثیر (شدید یا ضعیف) می‌گذارند. هر تصمیمی یک زمینه‌ی اجتماعی بزرگتری دارد.

۳- ایجاد تکیه‌گاه اجتماعی و ارتباطی

  • شاید برخی افراد، از زندگی خانوادگی و اجتماعی خود دور افتاده‌اند و نیاز به برقراری ارتباط با آدم‌های جدید پیرامون خود و یا اجتماع و خانواده‌ای که در زادگاه خود جا گذاشته‌اند دارند؛
  • روابط ما عموما با خدا، خانواده، دوستان، همسالان و دیگران (معلمان، اعضای کلیسا، رهبران اجتماع) است و باید پشتیبانی و حمایت‌ از دیگران را ترویج کنیم.

۴- کمک به توان بالقوه و رشد روحانی:

  • هرکسی آفریده‌ی خداست و منحصر به فرد است، از توانایی‌ها و عطایای ویژه‌ای برخوردار است و در مسیر «دعوتی» در حرکت است که خدا برایش در نظر گرفته. به‌طور مثال یوسف:
    در ارمیا ۱۱‌:‌۲۹ آمده: «خواست و اراده‌ی من، سعادتمندی شماست و نه بدبختی‌تان، و کسی به جز من از آن آگاه نیست. من می‌خواهم به شما امید و آینده‌ی خوبی ببخشم.»
  • هر کس با خدا رابطه و از او شناختی دارد، اما در مواقع بروز آسیب روانی و یا سختی، این رابطه (و اعتماد) در بوته‌ی آزمایش قرار می‌گیرد. در این مواقع است که اهمیت دارد این افراد ببینند که خدا در شرایط سخت چه سخنی با ایشان دارد و چه چیزی را می‌خواهد به آنها نشان دهد.
  • شاید نتوانیم به این پرسش که «چرا خدا اجازه داد چنین اتفاقی بیفتد؟» پاسخی بدهیم، اما کمکی که از دستمان برمی‌آید تا برای این افراد انجام دهیم این است که ببینیم «آنچه که شیطان از انجامش نیت بد داشت، خدا برای خیریت به کار گرفت.»

۵- کمک به توانایی بالقوه

  • مردم عموما در مواقع بروز بحران، هیچ کمک مثبتی برای آنچه که انجام می‌دهند، دریافت نمی‌کنند.
  • نقش مشاور این است که به دنبال پتانسیل‌های فرد بگردد، آنها را شناسایی کند و کمک به رشد آنها نماید.
  • مشاور به دنبال آن است که آزادی‌های فرد را، با وجود همه محدودیت‌هایی که از طرف خود وی، محیط پیرامون، اجتماع و یا زمینه خانوادگی‌اش وجود دارد، به بیشترین حد برساند.
  • مشاور از طریق کمک به تحت کنترل درآوردن واکنش‌های شخص نسبت به محیط پیرامونش، تاثیرگذاری وی را به حد اعلی می‌رساند.

۶- تسهیل فرایند شفا

عیسی، شفا دهنده است و به ما اجازه داده تا افرادی را که در اثر از دست دادن عزیزان، درد و آسیب‌های روانی شدید را تجربه کرده‌اند، همراهی نماییم.

فرایند شفا شامل این مراحل می‌باشد:

  • الف) دعای درخواست از خدا برای حضور در موقعیت موجود؛
  • ب) گوش‌دادن به داستانی که مشاوره‌شونده با ما در میان می‌گذارد؛
  • ج) کمک به مشاوره شونده برای به‌دست‌آوردن درک از طریق تعمق و پاسخ‌دهی؛
  • د) درد و رنج را به پای «صلیب عیسی» ریختن و از عیسی برای شروع فرایند شفا کمک خواستن.

تمرین:

  1. چگونه به یک موضوع واکنش نشان می‌دهید؟
  2. چه راه‌هایی برای کنار آمدن با استرس سراغ دارید؟
  3. همسر یا دوستانتان شما را چگونه می‌بینند؟
تعمق و تفکر

چطور شما می‌توانید مشاور تاثیرگذاری باشید؟ به نظر شما یک مشاور با نفوذ چه خصوصیات شخصیتی باید داشته باشد تا بهترین نتیجه را حاصل کند؟

در قسمت بعدی راهکارهای مفیدی که به شما کمک می‌کنند را مورد مطالعه قرار خواهیم داد.